Sự đổ vỡ đang tới của Trung Quốc

Sự đổ vỡ đang tới của Trung Quốc

Ngày tàn của chế độ cộng sản ở Trung Quốc đã bắt đầu, và các biện pháp tàn nhẫn của Tập Cận Bình chỉ đưa nước này tới đổ vỡ sớm hơn

 The Coming Chinese Crackup

The Wall Street Journal (6/3/2015)

DAVID SHAMBAUGH

(Bản dịch đã đăng trên trang anhbasam ngày 28/3/2015)

Lời giới thiệu của ông David Brown

Bài phân tích của GS David Shambaugh đăng ngày 6 tháng 3 trên báo Wall Street Journal, một tờ báo lớn của Mỹ, quan trọng không chỉ về nội dung của nó mà còn ở chỗ tác giả là một ‘ngôi sao nhạc rock’ trong số các học giả Trung Quốc. Được biết, một cuộc thăm dò của các học giả Trung Quốc đánh giá Shambaugh là một chuyên gia nước ngoài về Trung Quốc có tầm ảnh hưởng nhất, được xếp vào hàng thứ hai.

Chuyên ngành của GS Shambaugh là chính sách đối ngoại của Trung Quốc và các vấn đề chính trị nội bộ của Đảng Cộng sản Trung Quốc. Ông là người tư vấn thường xuyên cho Bộ Ngoại giao Mỹ và một tác giả có nhiều bài viết.

Tiến sĩ Shambaugh lưu ý rằng các học giả Trung Quốc khác đã từng tiên đoán sự sụp đổ của ĐCS TQ, nhưng điều đó đã không xảy ra, ít nhất là chưa xảy ra. Vì sao bây giờ ông lại nhảy vào chủ đề ‘sự sụp đổ của Trung Quốc’? Rõ ràng là Shambaugh xem sự cải cách chính trị hạn chế của Giang Trạch Dân và Hồ Cẩm Đào là những bước xây dựng có thể giúp “hệ thống này mở ra”. Shambaugh lập luận rằng, bây giờ Tập Cận Bình đã bác bỏ những cải cách và kết quả đó, điều này chỉ có thể dẫn tới sự sụp đổ – có thể rất là hỗn độn – của chế độ Cộng sản Trung Quốc.

-----------------------------------------------

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, giữa phía trước, và các nhà lãnh đạo khác của Trung Quốc tham dự phiên khai mạc kì họp thứ ba Quốc hội hôm Thứ Năm tại Đại lễ đường Nhân dân ở Bắc Kinh.

Ảnh: XINHUA / ZUMA PRESS

Hôm Thứ Năm, Quốc hội Trung Quốc họp tại Bắc Kinh theo nghi thức đã trở nên quen thuộc hàng năm. Khoảng 3000 đại biểu "được bầu" từ khắp nơi trên đất nước - từ nhóm sắc tộc ít người, ăn mặc sặc sỡ cho đến các tỉ phú trang nhã--sẽ họp một tuần để thảo luận về tình trạng đất nước và tham gia vào việc làm chính trị giả vờ.

Một số người coi việc tụ tập đầy ấn tượng này là một dấu hiệu về sức mạnh của hệ thống chính trị Trung Quốc - nhưng nó che đậy nhiều điểm yếu nghiêm trọng. Chính trị Trung Quốc luôn luôn khoát vỏ bọc màu mè, với các sự kiện được trình diễn như hội nghị nhằm phô trương uy quyền và sự ổn định của Đảng Cộng sản Trung Quốc. Quan chức cũng như công dân đều biết rằng họ buộc phải tuân theo những nghi thức này, vui vẻ tham gia và lặp lại như vẹt các khẩu hiệu chính thức. Hành vi này trong tiếng Trung được gọi là biaotai (表态: biểu thái), "biểu lộ thái độ/lập trường", nhưng nó chỉ hơn hành động tuân thủ hình thức một ít.

Mặc dù vẻ bề ngoài, hệ thống chính trị của Trung Quốc đang đổ vỡ tệ hại, và không ai biết điều đó rõ hơn chính Đảng Cộng sản. Người đầy quyền lực của Trung Quốc, Tập Cận Bình, đang hy vọng rằng việc truy dẹp bất đồng chính kiến và tham nhũng sẽ củng cố sự cai trị của đảng. Ông cương quyết tránh trở thành một Mikhail Gorbachev của Trung Quốc, ngồi điều khiển sự sụp đổ của đảng. Nhưng thay vì là phản đề của Gorbachev, Tập Cận Bình rốt cuộc có thể đi tới cùng hậu quả. Sự chuyên quyền của ông đang đè nén nghiêm trọng hệ thống và xã hội Trung Quốc - và đưa nó tới gần chỗ đổ vỡ hơn

Dự đoán sự sụp đổ của các chế độ độc tài là một việc đầy rủi ro. Vài chuyên gia phương Tây dự đoán sự sụp đổ của Liên bang Xô viết trước khi nó xảy ra vào năm 1991; CIA hoàn toàn bỏ qua điều đó. Hai năm trước khi nó xảy ra, việc sụp đổ của của các nước cộng sản Đông Âu bị miệt thị là mơ tưởng của những người chống cộng. Các cuộc “cách mạng màu” hậu Xô Viết ở Georgia, Ukraine và Kyrgyzstan từ 2003 đến 2005, cũng như các cuộc nổi dậy mùa xuân Ả Rập năm 2011, đều nổ ra ngoài dự đoán.

 

Quảng trường Thiên An Môn ở Bắc Kinh, chỗ xảy ra cuộc biểu tình ủng hộ dân chủ vào năm 1989.

Ảnh: NATIONAL GEOGRAPHIC/GETTY IMAGES

Các nhà quan sát tình hình Trung Quốc đã cảnh giác cao đối với những dấu hiệu mục ruỗng và xuống dốc của chế độ từ trãi nghiệm kề miệng hố của chế độ tại quảng trường Thiên An Môn vào năm 1989. Kể từ đó, nhiều nhà Trung Hoa học dày dạn đã đánh cược uy tín nghề nghiệp qua việc khẳng định rằng sự sụp đổ quyền cai trị của ĐCSTQ là không thể tránh khỏi. Những người khác thì thận trọng hơn, trong đó có tôi. Nhưng thời thế ở Trung Quốc thay đổi nên phân tích của chúng ta cũng phải thay đổi theo.

Tôi tin rằng ngày tàn của chế độ cộng sản Trung Quốc đã bắt đầu, và điều đó đã diễn tiến xa hơn nhiều người nghĩ. Tất nhiên chúng ta không biết con đường từ nay cho đến lúc kết thúc sẽ như thế nào. Có lẽ sẽ hết sức bất ổn và lộn xộn. Nhưng cho đến khi hệ thống bắt đầu rã ra theo cách rõ rệt nào đó thì những yếu tố bên trong sẽ diễn trò theo – do đó cùng-góp phần làm bộ mặt ổn định.

Việc cai tri của cộng sản ở Trung Quốc khó có vẻ sẽ kết thúc thầm lặng. Một sự kiện đơn lẻ khó có khả năng kích thích làm nổ tan chế độ một cách hoà bình. Sự sụp đổ của nó có khả năng sẽ kéo dài, lộn xộn và bạo lực. Tôi không loại trừ khả năng Tập Cận Bình sẽ bị lật đổ trong một cuộc đấu tranh quyền lực hoặc đảo chính. Với chiến dịch chống tham nhũng hùng hổ - một trọng tâm của Quốc Hội trong tuần này - ông đang dùng quá mức sở đoản của mình, gây hoang mang các cử tri đảng, nhà nước, quân sự và thương mại then chốt.

Người Trung Quốc có một câu tục ngữ, waiying, neiruan (外硬内软: ngoại ngạnh, nội nhuyễn [cứng bề ngoài, mềm bên trong]). Tập Cận Bình là một nhà cai trị thực sự cứng rắn, lộ rõ sự tự tin và thuyết phục. Nhưng nhân cách cứng rắn này là biểu hiện trái ngược bề ngoài của hệ thống đảng và chính trị vốn vô cùng mong manh bên trong.

Hãy xét năm chỉ dấu phô lộ về các chỗ nhược của chế độ và những yếu kém mang tính hệ thống của đảng.

Thứ nhất, giới chủ chốt kinh tế của Trung Quốc đang 'chân trong, chân ngoài', và họ sẵn sàng bỏ đi hàng loạt nếu hệ thống thực sự bắt đầu sụp đổ. Năm 2014, Viện nghiên cứu Hồ Nhuận (Hurun) Thượng Hải chuyên nghiên cứu về giới giàu có Trung Quốc, phát hiện ra rằng 64% các “cá nhân có lợi tức ròng cao” mà họ thăm dò (393 triệu phú và tỉ phú) thì hoặc đang di cư hoặc đang có kế hoạch di cư. Giới nhà giàu Trung Quốc gửi con đi du học với con số kỉ lục (bản thân điều này là một cáo trạng về chất lượng của hệ thống giáo dục đại học Trung Quốc).

Tạp chí này tường thuật ngay trong tuần này rằng các nhân viên liên bang đã lục soát nhiều địa điểm ở Nam California mà chính quyền Mỹ cho là có liên hệ tới “hoạt động kinh doanh du lịch sinh con trị giá nhiều triệu đô la đã đưa hàng ngàn phụ nữ Trung Quốc sang đây du lịch rồi trở về với con vừa mới sinh là công dân Hoa Kì." Giới giàu có Trung Quốc cũng đang mua bất động sản ở nước ngoài ở mức độ và giá cả kỉ lục, và họ cũng đang chuyển tài sản ra nước ngoài, thường ở những nơi dễ trốn thuế và các công ti vỏ bọc.

Trong khi đó, Bắc Kinh đang cố tìm cách giải về nước một số lượng lớn những kẻ trốn chạy đem tiền ra sống ở nước ngoài. Khi giới ưu tú của một đất nước- trong đó nhiều người là đảng viên - trốn chạy với số lượng lớn như vậy, đó là một dấu hiệu rõ ràng của sự thiếu niềm tin vào chế độ và tương lai của đất nước.

Thứ hai, từ khi nắm quyền vào năm 2012, Tập Cận Bình đã tăng cường mạnh mẽ đàn áp chính trị vốn bao trùm khắp Trung Quốc từ năm 2009. Mục tiêu nhắm vào bao gồm báo chí, truyền thông xã hội, phim ảnh, nghệ thuật và văn học, các nhóm tôn giáo, Internet, trí thức, người Tây Tạng và người Duy Ngô Nhĩ, bất đồng chính kiến, luật sư, tổ chức phi chính phủ, sinh viên đại học và sách giáo khoa. Ban Chấp Hành Trung Ương đã ra một chỉ thị hà khắc đưa xuống cấp dưới vào năm 2013 gọi là văn bản số 9, yêu cầu tất cả các đơn vị phải tìm ra mọi biểu hiện có vẻ tán đồng "các giá trị phổ quát" của phương Tây - gồm dân chủ lập hiến, xã hội dân sự, tự do báo chí và kinh tế tân tự do.

Một chính phủ vững vàng và tự tin sẽ không tiến hành đàn áp khốc liệt như vậy. Đó là triệu chứng lo âu và bất an sâu đậm của lãnh đạo đảng.

Một người biểu tình bị cảnh sát quật xuống đất ngày 5 tháng 3 năm 2014, tại Bắc Kinh trước khi Quốc Hội khai mạc gần đó.

Thứ ba, ngay cả nhiều người trung thành với chế độ cũng chỉ hành động xu thời. Thật khó có thể bỏ qua những biểu hiện diễn kịch giả tạo đã thấm đẩm khắp bộ máy chính trị Trung Quốc trong vài năm qua. Mùa hè năm ngoái, tôi là một trong số ít người nước ngoài (và là người Mĩ duy nhất) tham dự hội thảo về "Giấc mơ Trung Quốc", một ý tưởng mang dấu ấn của Tập Cận Bình, tại một nhóm nghiên cứu trực thuộc đảng CS ở Bắc Kinh. Chúng tôi ngồi suốt hai ngày mệt óc, nghe hơn hai chục diễn giả đảng trình bày liên tục -  nhưng mặt họ lạnh lùng vô cảm, ngôn ngữ điệu bộ khô cứng, và nỗi chán nản của họ là hiển hiện. Họ giả vờ tuân thủ theo đảng và các câu thần chú mới nhất của lãnh đạo đảng. Nhưng rõ ràng là công tác tuyên truyền đã mất đi sức mạnh, và hoàng đế chẳng có quần áo trên người.

Tháng 12, tôi trở lại Bắc Kinh dự hội nghị tại trường Đảng Trung Ương, cơ quan cao nhất lo việc dạy dỗ chủ thuyết của đảng, và một lần nữa, các quan chức chóp bu và chuyên gia chính sách đối ngoại lại đọcthuộc lòng các khẩu hiệu đúng từng lời. Trong giờ ăn trưa một ngày nọ, tôi đến gian hàng sách của trường - luôn luôn là một điểm dừng quan trọng để tôi có thể tự cập nhật những thứ cán bộ lãnh đạo Trung Quốc đang được dạy. Những tập sách trên các kệ của cửa hàng từ "tuyển tập" của Lenin đến hồi ký của Condoleezza Rice, và một cái bàn ở lối vào chất đầy các cuốn sách nhỏ của Tập Cận Bình về chiến dịch đề cao "đường lối quần chúng" của ông – tức về liên hệ giữa đảng với quần chúng. Tôi hỏi nhân viên bán hàng "Sách này bán thế nào?" Cô trả lời. "Ô, không. Chúng tôi chỉ biếu không." Chồng sách còn cao nghệu cho thấy nó khó có thể là sách đắt hàng.

Thứ tư, tệ tham nhũng lan tràn trong nhà nước độc đảng và quân đội cũng thâm nhập vào toàn xã hội Trung Quốc nói chung. Chiến dịch chống tham nhũng của Tập Cận Bình dai dẳng và khốc liệt hơn so với các chiến dịch trước đó, nhưng không có chiến dịch nào có thể khử hết được vấn nạn này. Nó có cội rể sâu trong hệ thống độc đảng, mạng lưới đỡ đầu - đàn em, nền kinh tế hoàn toàn thiếu minh bạch, phương tiện truyền thông nhà nước kiểm soát và sự vắng mặt của nền pháp trị (rule of law).

Hơn nữa, chiến dịch của Tập Cận Bình ít nhất đang biến thành một cuộc thanh trừng chọn lọc không kém hơn một chiến dịch bài trừ tham nhũng. Nhiều người trong số các mục tiêu nó nhắm tới cho đến nay là các tay em và các đồng minh chính trị của cựu lãnh đạo Trung Quốc Giang Trạch Dân. Hiện 88 tuổi, ông ta vẫn là một thế lực bảo trợ chính trị ở Trung Quốc. Truy theo mạng lưới bảo trợ của Giang Trạch Dân khi ông vẫn còn đang sống là điều rất nguy hiểm cho Tập Cận Bình, đặc biệt là vì ông có vẻ chưa tập hợp được phe nhóm dưới tay trung thành khi lên vị trí cầm quyền. Một vấn đề khác nữa là Tập Cận Bình, con của thế hệ cách mạng chủ chốt đầu tiên của Trung Quốc, là một trong những "thái tử đảng", nên các mối quan hệ chính trị của ông chủ yếu chỉ mở rộng đến các thái tử đảng khác. Thế hệ hưởng lộc (silver spoon) này đang bị chửi rủa cùng khắp trong xã hội Trung Quốc.

Cuối cùng, nền kinh tế của Trung Quốc – theo các quan điểm phương Tây như là một lực kéo áp đảo (juggernaut) không dừng được, bị mắc kẹt trong một loạt các bẫy hệ thống không có lối thoát dễ dàng. Tháng 11 năm 2013, Tập Cận Bình  chủ trì Hội Nghị Trung Ương 3 của đảng, công bố một gói đồ sộ các đề xuất cải cách kinh tế, nhưng cho đến nay, vẫn còn trên bệ phóng. Vâng, chi cho tiêu dùng có tăng lên, tệ lót tay cửa quyền có giảm xuống, và một số cải cách tài chính đã được đưa vào, nhưng trên tổng thể, các mục tiêu đầy tham vọng của Tập Cận Bình đã chết yểu. Gói cải cách này thách thức các nhóm lợi ích đầy quyền lực có gốc rể sâu xa trong hệ thống - như các doanh nghiệp nhà nước và các cán bộ đảng địa phương - và họ đang thẳng thừng ngăn chặn việc thực hiện nó.

Năm vết nứt ngày càng hiện rõ này trong việc kiểm soát chế độ chỉ có thể chỉnh sửa thông qua cải cách chính trị. Cho đến khi và trừ khi có sự nới lỏng kiểm soát chính trị hà khắc, Trung Quốc sẽ không bao giờ trở thành một xã hội sáng tạo và một "nền kinh tế tri thức" – một mục tiêu chính của các cải cách của Hội Nghị 3. Hệ thống chính trị đã trở thành những trở ngại chính cho các cải cách kinh tế và xã hội cần thiết của Trung Quốc. Nếu Tập Cận Bình và các lãnh đạo đảng không nới lỏng quyền kiểm soát thì họ có thể phải đối mặt với kết cục định sẵn mà họ muốn tránh.

Trong nhiều thập kỉ kể từ khi Liên Xô sụp đổ, giới lãnh đạo cấp cao Trung Quốc luôn bị ám ảnh về sự sụp đổ của nước cộng sản anh em khổng lồ này. Hàng trăm phân tích hậu nghiệm ở Trung Quốc đã mổ xẻ những nguyên nhân dẫn đến sự tan rã của Liên Xô.

"Giấc mơ Trung Quốc" thực của Tập Cận Bình phải tránh cơn ác mộng Liên Xô. Chỉ một vài tháng lên cầm quyền, ông đã đưa ra một bài phát biểu nội bộ dè biểu sự sụp đổ của Liên Xô và than phiền Gorbachev phản bội, cho rằng Moscow đã thiếu một "người đàn ông đích thực" dám đứng lên chống lại nhà lãnh đạo cải cách cuối cùng. Làn sóng đàn áp hiện nay của Tập Cận Bình làm điều trái ngược với perestroika (cải tổ) và glasnost (cởi mở) của Gorbachev. Thay vì cởi mở, Tập Cận Bình lại tăng sự kiểm soát đối với bất đồng chính kiến, nền kinh tế và thậm chí cả các đối thủ trong đảng lên gấp đôi.

Nhưng phản ứng lại và đàn áp không phải là lựa chọn duy nhất của Tập Cận Bình. Các tiền nhiệm của ông, Giang Trạch Dân và Hồ Cẩm Đào, đã rút ra những bài học rất khác từ sự sụp đổ của Liên Xô. Từ năm 2000 đến năm 2008, hai ông đã thể chế hoá nhiềuchính sách nhằm mở cửa hệ thống với các cải cách chính trị có giới hạn một cách cẩn thận.

Hai ông đã tăng cường các cấp uỷ đảng địa phương và thử nghiệm việc bầu cho bí thư với nhiều ứng cử viên. Hai ông thu nhận vào đảng nhiều doanh nhân và trí thức. Hai ông đã mở rộng tham vấn với các nhóm ngoài đảng và làm cho các thủ tục làm việc của Bộ Chính trị minh bạch hơn. Hai ông đã cải thiện cơ chế phản hồi trong đảng, áp dụng tiêu chí tài đức nhiều hơn cho việc đánh giá và đề bạt, và tạo ra hệ thống bồi dưỡng nghiệp vụ bắt buộc cho toàn bộ 45 triệu cán bộ đảng và nhà nước. Cả hai đã đưa vào thực hiện các đòi hỏi về hưu trí và luân chuyển công tác của cán bộ, sĩ quan cứ mỗi vài năm.

Trên thực tế, trong một quảng thời gian Giang Trạch Dân và Hồ Cẩm Đào đã tìm cách quản lý sự thay đổi chứ không phải chống lại nó. Tuy nhiên, Tập Cận Bình không thích điều nào trong số này. Từ năm 2009 (khi mà ngay cả Hồ Cẩm Đào trước đây cởi mở cũng đã chuyển hướng và bắt đầu kiểm soát chặt chẽ), chế độ ngày càng bất an đã rút lại tất cả các những cải cách chính trị (trừ hệ thống huấn luyện cán bộ). Những cải cách này do cánh tay chính trị đắc lực của Giang Trạch Dân, cựu phó chủ tịch Tăng Khánh Hồng đạo diễn, ông đã nghỉ hưu vào năm 2008 và hiện nay đang bị nghi ngờ trong chiến dịch chống tham nhũng - thêm một dấu hiệu về sự thù địch của Tập Cận Bình với các biện pháp có thể làm dịu những căn bệnh của hệ thống đang phân rả.

Một số chuyên gia cho rằng chiến thuật hà khắc của Tập Cận Bình thực ra có thể báo trước một hướng cởi mở hơn và cải cách về sau trong nhiệm kì của ông. Tôi không đồng tình điều này. Nhà lãnh đạo và chế độ này xem chính trị như cuộc chơi có tổng zero: Theo quan điểm của họ, nới lỏng kiểm soát chắc chắn là một bước hướng tới sự huỷ diệt của hệ thống và sự sụp đổ của chính họ. Họ cũng có cách nhìn theo thuyết âm mưu rằng Hoa Kì đang tích cực hành động để lật đổ Đảng Cộng Sản. Không có điều nào trong gợi mở này cho thấy rằng các cải cách sâu rộng sắp quay trở lại.

Chúng ta không thể dự đoán cộng sản Trung Quốc sẽ sụp đổ lúc nào, nhưng không khó để kết luận rằng chúng ta đang chứng kiến giai đoạn cuối cùng của nó. ĐCSTQ là chế độ cầm quyền lâu thứ hai trên thế giới (chỉ sau Bắc Triều Tiên), và không có một đảng nào có thể thống trị mãi mãi.

Nhìn về phía trước, các nhà theo dõi Trung Quốc nên để mắt vào các công cụ kiểm soát của chế độ và vào những người được phân công sử dụng những công cụ này. Một số lượng lớn các công dân lẫn đảng viên đã bỏ phiếu bằng chân rời bỏ đất nước hoặc thể hiện sự thiếu thành thật bằng cách giả vờ tuân theo mệnh lệnh của đảng.

Chúng ta cần quan sát ngày mà các nhân viên tuyên truyền và bộ máy an ninh nội bộ của chế độ bắt đầu trở nên lỏng lẻo trong việc thực thi mệnh lệnh của đảng - hoặc khi họ bắt đầu coi mình như bất đồng chính kiến, giống như nhân viên Stasi (an ninh) của Đông Đức trong  phim "The Lives of Others" (Mãnh đời của nhưng kẻ khác), anh đã thông cảm với các đối tượng bị theo dõi. Khi sự đồng cảm của con người bắt đầu chiến thắng bộ máy cầm quyền cứng nhắc thì ngày tàn của cộng sản Trung Quốc sẽ thực sự đã bắt đầu.

Tiến Sĩ Shambaugh là giáo sư về vấn đề quốc tế và là giám đốc Chương Trình Chính Sách Trung Quốc tại Đại Học George Washington, cộng tác viên cao cấp tại Viện Brookings. Sách của ông gồm có "China’s Communist Party: Atrophy and Adaptation" (ĐCS Trung Quốc: hao mòn và thích ứng”), và gần đây nhất, "China Goes Global: The Partial Power." (Trung Quốc vươn lên toàn cầu: một thế lực cục bộ)

Tiết lộ về thành viên trong phe cánhTập Cận Bình

Tiết lộ về thành viên trong phe cánhTập Cận Bình

Members of the Xi Jinping Clique Revealed

Willy Lam - The Jamestown Foundationn  (7/2/2014)

 (Bài đã đăng trên BasamNews 11/2/2014)

Mười bốn tháng sau Đại hội 18 Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ), Chủ tịch Tập Cận Bình đã nổi lên như một người hùng có quyền lực được coi là sâu rộng hơn so với cựu chủ tịch Giang Trạch Dân và Hồ Cẩm Đào. Vào tháng Giêng, Tập Cận Bình trở thành Chủ tịch Ủy ban An ninh Quốc gia của đảng, nắm quyền kiểm soát các bộ máy cảnh sát, tình báo và tư pháp. Một tháng trước đó, ông được trao chức Chủ tịch một siêu cơ quan, Nhóm lãnh đạo cải cách toàn diện(LGCDR ), được thành lập tại Hội nghị lần thứ ba của Ủy ban Trung ương lần thứ 18 cuối tháng 11 (Tân Hoa Xã, 24/1; Nhân dân, 24/1, China Daily, 22/1). Các tiến triển này có nghĩa là ngoài các công việc đảng, ngoại giao và quân sự, Tập Cận Bình còn nắm luôn cả tổ chức bí hiểm an ninh quốc gia và thực thi pháp luật. Và nếu cho rằng chức năng chính của LGCDR là vạch ra và thực hiện các biện pháp cải cách kinh tế, Tập Cận Bình dường như đã gạt Thủ tướng Lí Khắc Cường ra khỏi vai trò trọng tài cuối cùng của chính sách kinh tế (Minh Báo [Hong Kong] 25/11, Đại Công Báo [Hong Kong], 25/1 ). (Xem " Xi Power Grab Towers over Market Reforms” [Tập Cận Bình thu tóm quyền lực đối với cải cách thị trường]," China Brief, 20/11/2013). Thậm chí quan trọng hơn là sự kiện Tập Cận Bình đã xoay xở để xây dựng nhóm thân cận mà các thành viên đang thu mình trong vị trí cao cấp trong đảng, chính phủ và quân đội.

Nhiều điều đã được viết về một thực tế là, so với hai tiền nhiệm Giang Trạch Dân và Hồ Cẩm Đào – tương ứng cầm đầu cái được gọi là phe Thượng Hải và phe Đoàn Thanh niên (CYL) –Tập Cận Bình dường như không có trong tay một nhóm có tổ chức tốt những người theo mình. Mặc dù đúng là người con trai 60 tuổi của cán bộ lão thành của đảng và cựu phó thủ tướng Tập Trọng Huân đôi khi được coi là người cầm đầu Nhóm thái tử đảng (con cháu của các cán bộ cao cấp), điều quan trọng cần lưu ý là thái tử đảng là một nhóm tương đối lỏng lẻo khi so sánh với các băng nhóm gắn bó chặt chẽ như phe Đoàn thanh niên. Trong khi các phe phái thật sự có một xâu chuỗi chỉ huy rõ rệt cũng như một bộ tín điều và khát vọng khá khác biệt, nhóm thái tử đảng này bao gồm những người có quyền lực đã gia nhập câu lạc bộ độc quyền này chủ yếu là do có chung "dòng máu cách mạng." Dù tất cả các thái tử đảng có chung mối quan tâm trong việc giữ gìn những đặc quyền của các "quý tộc đỏ", họ có thể có hệ ý thức và những tham vọng khác nhau và nhóm tổng thể không phụ thuộc vào sự chỉ huy của một nhà lãnh đạo duy nhất. Điều cũng quan trọng là dù có hai đồng nghiệp củaTập Cận Bình – Du Chánh Thanh và Vương Kỳ Sơn - trong Ban thường vụ (BTV) Bộ Chính trị là thái tử đảng, có rất ít người sinh trong gia đình cán bộ cấp cao trong thế hệ lãnh đạo thứ 6 của đảng, bao gồm các cán bộ thăng tiến nhanh sinh trong thập niên1960 (Tạp chí kinh tế Hồng Kông, 28/6/2013; BBC tiếng Trung, 14/3/2013). Pháo đài chính của thái tử đảng ở Trung Quốc đương đại là Quân đội Giải phóng nhân dân Trung Quốc (PLA). Các tướng nổi trội với "dòng máu cách mạng" gồm Tổng cục trưởng Tổng cục Vũ khí Trương Hựu Hiệp (Zhang Youxia), Tư lệnh Không quân Mã Hiểu Thiên, Chính ủy Tổng Cục Hậu cần Lưu Nguyên và Chính ủy Hải quân Lưu Tiểu Cường. (Xem " Commander -in-Chief Xi Jiping Raises the Bar on PLA ‘Combat Readiness’", China Brief, 18/1/2013).

Do đó, thái tử đảng quân đội đã trở thành một thành phần chính của nhóm thân cận vừa chớm củaTập Cận Bình. Để đổi lấy lòng trung thành của họ, Tổng tư lệnh Tập Cận Bình đã chú trọng đến nhóm sĩ quan đầu não này hơn hai người tiền nhiệm. Ví dụ, kể từ khi trở thành Tổng Bí thư và Chủ tịch Quân ủy Trung ương (CMC) vào cuối năm 2012, Tập Cận Bình đã đi thăm các đơn vị của tất cả các bộ phận chủ chốt của PLA. Trước Tết, Tập Cận Bình thậm chí đã che dấu vẻ mệt mỏi khi ông đến gặp quân lính trú đóng tại vùng cao nguyên quân khu Nội Mông. Quan trọng hơn, Tập Cận Bình đã rõ ràng cho các sĩ quan đầu não này có tiếng nói lớn hơn trong chính sách đối ngoại và an ninh quốc gia (Nhân dân, 29/1; Huaxia.com [Bắc Kinh], 27/12/2013; Tân Hoa Xã, 26/12/2013).

Một vựa chứa nhân tài thậm chí quan trọng hơn trong nhóm thân cận củaTập Cận Bình gồm những đồng liêu và thuộc hạ của lãnh tụ tối cao khi ông làm việc ở tỉnh Phúc Kiến (1985-2002), tỉnh Chiết Giang (2002-2007) và Thượng Hải (2007). Ví dụ tốt nhất có lẽ là Hoàng Côn Minh, 57 tuổi, người đã được thăng cấp đều đặn khi ông ta được phân về làm việc tại Phúc Kiến 1977-1999. Không lâu sau khi chuyển đến Chiết Giang vào năm 1999, Ông Minh báo cáo trực tiếp cho nguyên bí thư tỉnh Tập Cận Bình khi ông ta là chủ tịch thành phố Hồ Châu và Gia Hưng. Cuối năm ngoái, ông Minh đã được nâng làm Phó Vụ trưởng Vụ Tuyên truyền của Đảng (Quang Minh Nhật Báo [Bắc Kinh], 24/10/2013; Đại Công Báo [Hong Kong], 03/10/2013). Trong số các nhà lãnh đạo đia phương mới được thăng chức, Chủ tịch tỉnh Quý Châu Trần Mẫn Nhĩ từng là Chủ nhiệm Sở Tuyên truyền Chiết Giang khi Tập Cận Bình lãnh đạo tỉnh này. Ông Nhĩ, 50 tuổi, là một trong 9 cán bộ thế hệ 6 đã được giới thiệu vào Trung ương tại Đại hội Đảng lần thứ 18 (Nhân dân nhật báo, 31/10/2013 ; Quý Châu nhật báo, 22/8/2013 ).

Dù Tập Cận Bình chỉ làm bí thư của Thượng Hải 6 tháng, ông đã nâng một số cán bộ Thượng Hải đến Bắc Kinh. Biết rằng việc thăng tiến của Tập Cận Bình vào BTV năm 2007 một phần nhờ vào sự bảo trợ của hai đảng viên tích cực phe Thượng Hải, cựu chủ tịch Giang Trạch Dânvà cựu phó chủ tịch Tăng Khánh Hồng, không đáng ngạc nhiên rằng thành phần "cốt lõi" theo nhiều người nghĩ của lãnh đạo thế hệ thứ năm đã cùng nhau chọn các quan chức từng làm việc ở Thượng Hải vào phe của mình. Trước hết trong các cán bộ trực thuộc Thượng Hải đã nhảy vào phe Tập Cận Bình là Đinh Tiết Tường (Ding Xuexiang), người năm ngoái được bổ nhiệm Phó Tổng Giám đốc của Tổng Văn phòng Đảng đồng thời trưởng văn phòng chủ tịch. Là giám đốc của Tổng văn phòng đảng ủy Thượng Hải, ông Tường 51 tuổi đã gây ấn tượng Tập Cận Bình với sự nhạy bén chính trị và sức mạnh tổ chức của mình (Văn Hối báo [Hong Kong], 24/7/2013; BBC tiếng Trung, 17/5/2013). Tuy nhiên, một quan chức từng làm việc ở Thượng Hải đã gặt hái thành công lớn dưới tayTập Cận Bình là cựu phó thị trưởng Dương Hiểu Độ (Yang Xiaodu). Vào tháng Giêng, cán bộ 61 tuổi gốc Thượng Hải được bổ nhiệm làm Phó Bí thư Ủy ban Trung ương Kiểm tra kỷ luật ĐCSTQ (CCDI), là đơn vị  chống tham nhũng cấp cao nhất của Trung Quốc (Nhân dân nhật báo, 15/1; Đại Công Báo, 15/1).

Có ảnh hưởng không kém trong nhóm thân cận của Tập Cận Bình là những cán bộ cao cấp sinh ra hoặc từng trải qua một đoạn quan trọng trong sự nghiệp ở tỉnh Thiểm Tây, nơi sinh của Tập Cận Bình và người cha được nhiều tôn kính của ông. Nhóm Thiểm Tây móc nối lỏng lẻo này bao gồm ba uỷ viên BTV và bốn uỷ viên Bộ Chính trị. Ví dụ, hai uỷ viên Bộ Chính trị Triệu Nhạc Tế (Zhao Leji) và Lật Chiến Thư (Li Zhanshu) đã gắn bó với Tập Cận Bình do thực tế rằng họ đã chăm sóc tốt lợi ích của gia tộc Tập Cận Bình ở tỉnh nhà của họ. Ông Tế, 56 tuổi, Giám đốc Ban Tổ chức Đảng, là bí thư tỉnh Thiểm Tây 2007-2012. Cũng hãy xét sự nghiệp thú vị của Lật Chiến Thư, 63 tuổi, người đã phục vụ ở các vị trí cấp cao ở Thiểm Tây, bao gồm chức vụ bí thư Tây An từ năm 1998 đến năm 2003. Tập Cận Bình đầu tiên biết ông Thư vào đầu thập niên 1980, khi cả hai từng là bí thư của hai huyện lân cận ở tỉnh Hà Bắc (South China Morning Post, 23/11/2013, Thiểm Tây nhật báo [Tây An] 17/3/2013 ).

Tập Cận Bình cũng đã tuyển mộ được một số bạn bè thời trung học và đại học vào nhóm quản trị chóp bu của ông. Chẳng hạn, hãy xét Phó chủ nhiệm Ban Tổ chức Đảng, Trần Hi (Chen Xi), và Tổng thư kí Nhóm lãnh đạo của ĐCSTQ về Tài chính và Kinh tế, Lưu Hạ. Trần Hi 60 tuổi và Chủ tịch Tập Cân Bình là sinh viên kỹ thuật hóa học và là bạn cùng phòng tại Đại học Thanh Hoa danh tiếng vào giữa đến cuối thập niên 1970 (Đại Công Báo, 18/4/2013, Asia Times Online, 19/2/2013). Lưu Hạ, 61 tuổi, thành bạn thân với Tập Cận Bình khi họ học tại hai trường trung học lân cận ở quận Hải Điến của Bắc Kinh. Là một nhà kinh tế đào tạo ở Harvard, Lưu Hạ đã trở thành cố vấn lớn của Tập Cận Bình về cải cách tài chính và kinh tế. Lưu Hạ, người đồng thời làm Thứ trưởng Bộ phát triển Quốc gia và Uỷ ban Cải cách của Hội đồng Nhà nước, đóng vai trò chuyên môn trong việc soạn thảo các kế hoạch cải cách kinh tế đã được thông qua tại Hội nghị lần thứ ba của Ủy ban Trung ương lần thứ 18 tháng 11năm ngoái (Phoenix TV Tin tức [Hồng Kông], 11/10, Wen Wei Po, 11/10 ).

Trong khi cần mẫn xây dựng cơ sở quyền lực của mình, Tập Cận Bình đã nỗ lực để đẩy ra rìa các thành viên của phe CYL từng do cựu Chủ tịch Hồ Cẩm Đào đứng đầu. Trong khi Thủ tướng Lí Khắc Cường là thành viên duy nhất BTV có liên hệ với phe CYL, một số đồng nghiệp của ông đã trở thành uỷ viên Bộ Chính trị thường tại Đại hội Đảng lần thứ 18. Theo truyền thống lâu nay, thủ tướng là thành viên BTV phụ trách về kinh tế. Tuy nhiên, ông Cường chỉ được đặt để làm một trong ba Phó Chủ tịch của LGCDR. Hai Phó Chủ tịch khác – trùm tư tưởng và tuyên truyền Lưu Vân Sơn và Phó Thủ tướng thường trực Triệu Cao Li, đều là uỷ viên BTV - được coi là gần gũi với Tập Cận Bình ví dụ ông Cường. Thủ tướng Cường đã không nằm trong nhóm cấp cao soạn thảo tài liệu Hội nghị lần thứ ba về cải cách kinh tế và xã hội. Điều này có nghĩa rằng trong khi ông Cường sẽ tiếp tục điều hành các phòng ban kinh tế trong chính quyền trung ương, ông có thể sẽ phải chuyển cho Tập Cận Bình quyết định các sáng kiến chính sách sách quan trọng ( South China Morning Post, 24/1, Ming Pao, 17/11/2013 ).

Một số thành viên tích cực phe CYL là uỷ viên Bộ Chính trị thường dường như đã không được cho nắm giữ các vị trí nặng kí. Lấy ví dụ như Phó Chủ tịch Lí Nguyên Triều và chủ nhiệm Ban Tuyên truyền Đảng Lưu Kì Bảo (Liu Qibao). Phần khá lớn trong các lĩnh vực phụ trách của Phó Chủ tịch Cường, vốn là một sao đang lên trong chính quyền Hồ Cẩm Đào, gồm có giám sát "các tổ chức quần chúng" như Công đoàn chính thức, Đoàn Thanh niên Cộng và Liên đoàn Phụ nữ toàn Trung Quốc. Biết rằng khi phụ trách báo chí và các vấn đề quan hệ công chúng của đảng, trưởng ban tuyên truyền ĐCSTQ thường có một quyền hạn đối với phương tiện truyền thông cao. Tuy nhiên, kể từ Đại hội Đảng lần thứ 18, Lưu Kì Bảo đã hoàn toàn bị cấp trên ông là Lưu Vân Sơn làm lu mờ (Chinanews.com, 1/4/2013; Văn Hối báo, 20/11/2013 ).

Có lẽ quan trọng hơn câu hỏi về việc Tập Cận Bình có thành công gạt ra rìa các nhóm đối thủ như phe Đoàn Thanh niên hay không là câu hỏi liệu có phải là điều tốt khi Tập Cận Bình tích lũy được quá nhiều quyền lực. Ví dụ như LGCDR, đó là cơ quan quyết định cấp cao nhất trong lịch sử Cộng sản Trung Quốc. Ngoài bốn uỷ viên BTV giữ vai trò Chủ tịch, Phó chủ tịch, mười uỷ viên Bộ Chính trị thường ngồi trong nhóm lãnh đạo này. Cấu trúc phức tạp của LGCDR sẽ cho phép Tập Cận Bình có sự giám sát trực tiếp trên định hướng tương lai trong cải cách kinh tế, hành chính, xã hội và văn hóa (Finance.Sina.com [Bắc Kinh], 24/1; BBC tiếng Trung, 30/12/2013 ; Deutsche Welle tiếng Trung, 30/12 2013 ). Điều đó cũng chứng minh thị hiếu của lãnh tụ tối cao về một xâu chuỗi chỉ huy rõ ràng, từ trên xuống trong hoạch định chính sách. Như tài liệu Hội nghị lần thứ ba chỉ ra về việc thực hiện có trật tự cải cách, "chúng ta phải phát triển đầy đủ các chức năng cốt lõi của đảng tham gia phụ trách toàn bộ tình hình và phối hợp [các khu vực] khác nhau." Quyết tâm của Tập Cận Bình rằng các cơ quan đảng cấp cao nhất phải chịu trách nhiệm về những khía cạnh khác nhau của cải cách, tuy nhiên, dường như lại mâu thuẫn với nhấn mạnh của Thủ tướng Cường về giảm bớt sự can thiệp hành chính trong nền kinh tế và "kích thích năng lực sáng tạo của thị trường và xã hội" (China News Service, 17/11/2013; Caijing.com [Bắc Kinh] 13/7/2013).

Một câu hỏi liên quan là chất lượng và năng lực của các tay chân và cựu cộng sự mà Tập Cận Bình đã đưa lên. Có lẽ do mối quan tâm của Tập Cận Bình về gom tụ phe của mình lại đúng lúc, lãnh tụ tối cao dường như đã đặt lòng trung thành cá nhân trên năng lực chuyên môn khi đánh giá tiềm năng củacác nhân vật thân tín của mình. Lấy ví dụ, việc bổ nhiệm Trần Hi năm ngoái là người số 2 trong Ban Tổ chức. Vốn là một chuyên gia kĩ thuật có tài, một học giả thỉnh giảng tại Đại học Stanford trong thập niên 1990, ông Hi đã dành phần lớn sự nghiệp của mình tại Đại học Thanh Hoa, bao gồm 7 năm trong thập niên 2000 làm bí thư ở đó. Ông cũng đã đảm nhiệm các vị trí kỹ trị trong Bộ Giáo dục và Hiệp hội Khoa học và Công nghệ Trung Quốc. Tuy nhiên, ông Hi còn thiếu kinh nghiệm trong công tác tổ chức và nhân sự. Cũng hấp dẫn là một sự kiện ông Hi đã thế chỗ Trầm Dược Dược (Shen Yueyue), 56 tuổi, là người không những trẻ hơn mà còn hiểu biết nhiều hơn về quản lí nguồn nhân lực. Bà Dược, người theo phe cựu chủ tịch Hồ Cẩm Đào, là một cán bộ cao cấp trong Ban Tổ chức tỉnh Chiết Giang và An Huy 1998-2002 và sau đó là Phó Ban Tổ chức 2003-2013. Không khó để kết luận rằng Tập Cận Bình muốn bạn học cũ Trần Hi giúp ông trùm Triệu Nhạc Tế giữ vai trò người gác cổng: những cán bộ bị coi là gây phương hại đến lợi ích của nhóm thân cận của Tập Cận Bình có thể gặp khó khăn để được Ban Tổ chức đề nghị đề bạt (Radio Free Asia, 30/4/2013; Đại Công Báo, 18/4/2013). Tương tự như triết lí tổ chức của cựu Chủ tịch Giang Trạch Dân và Hồ Cẩm Đào, Tập Cận Bình đã đặt tay chân đáng tin cậy nhất và những người theo ông vào các vị trí hàng đầu trong "các đơn vị quyền lực" quan trọng như Ban Tổ chức ĐCSTQ và Ban Tuyên truyền. Ví dụ, Tăng Khánh Hồng và Lí Nguyên Triều, tương ứng đứng đầu Vụ Tổ chức dưới thời Giang Trạch Dân và Hồ Cẩm Đào, được coi là cố vấn không thể thiếu đối với các ông chủ của họ.

Trong khi giải thích tầm quan trọng của các sáng kiến Hội nghị lần thứ ba tháng 11 rồi, Tập Cận Bình chỉ ra rằng "sự sâu sắc toàn diện về cải cách là một phần phức tạp của kĩ thuật hệ thống." "Điều cần thiết là thiết kế ở cấp cao nhất và quy hoạch và tính toán toàn diện," ông nói. Cơ quan thông tấn chính thứcTrung Quốc Tân Hoa Xã nói thêm rằng khi nắm chức chủ tịch LGCDR Tập Cận Bình sẽ "đảm bảo rằng nhóm lãnh đạo này này sẽ có đủ thẩm quyền và các quyết định có thể sẽ được thực hiện [một cách hiệu quả] ... theo một cách mà [phản kháng từ] các nhóm lợi ích và các khối có thể bị phá vỡ " (Tân Hoa Xã, 31/12/2013, Bắc Kinh New Post,  14/11/2013 ). Tuy nhiên, để củng cố thêm tính hợp pháp và sự tín nhiệm của mình, Tập Cận Bình và các đồng minh thân cận của ông phải làm nhiều hơn để chứng minh rằng ông Chủ tịch đang thu tóm quyền lực là vì mục đích đẩy mạnh cải cách – chứ không phải theo kiểu tự thổi phồng của Mao.